Για το Εφετείο ο πρόωρος τοκετός δεν θεωρείται ανωτέρα βία: Η απόφαση για γυναίκα δικηγόρο

Μια γυναίκα δικηγόρος βρίσκεται λίγες ημέρες πριν από προγραμματισμένη δικάσιμο. Στο μεταξύ, υποβάλλεται σε πρόωρο τοκετό, το νεογέννητο παιδί της εισάγεται στη ΜΕΘ και η ίδια παραμένει νοσηλευόμενη, μετεγχειρητικά, σε δύσκολη κατάσταση.

Μέσα σε αυτές τις συνθήκες, τίθεται ένα εύλογο ερώτημα: είναι ρεαλιστικό να αναμένεται από μια γυναίκα σε τέτοια κατάσταση να έχει ως προτεραιότητα την ενημέρωση της εργασίας της και την αντικατάστασή της στο δικαστήριο;

Η απάντηση που δόθηκε σε δικαστικό επίπεδο κινείται προς αυτή την κατεύθυνση, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις.

Συγκεκριμένα, το Εφετείο έκρινε ότι οι παραπάνω συνθήκες -ο πρόωρος τοκετός και η νοσηλεία του νεογνού σε ΜΕΘ- δεν συνιστούν ανωτέρα βία που να δικαιολογεί τη μη παρουσία της δικηγόρου στο δικαστήριο, ιδίως από τη στιγμή που δεν υπήρξε έγκαιρη ενημέρωση.

Η υπόθεση αφορά δικηγόρο η οποία δεν κατόρθωσε να παραστεί σε προγραμματισμένη δικάσιμο λόγω έκτακτου τοκετού, με το δικαστήριο να κρίνει ότι τα συγκεκριμένα γεγονότα δεν αρκούν, υπό τις περιστάσεις, για να στοιχειοθετήσουν λόγο ανωτέρας βίας.

Στο πλευρό της οι συνάδελφοί της

Την υπόθεση σχολίασε η δικηγόρος Αθηνών, Στέλλα Μπίνα, η οποία λέει ότι «η σοβαρότητα του πρόωρου τοκετού μάλιστα αποδεικνύεται από το γεγονός ότι το τέκνο που γέννησε πρόωρα η δικηγόρος χρειάστηκε να νοσηλευτεί σε Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών (ΜΕΝΝ), λόγω αναπνευστικών δυσχερειών. Η μητέρα παρέμεινε κλινήρης και σε εμπύρετη κατάσταση και μετά την έξοδο του νεογνού από τη μονάδα».

Η ίδια προσθέτει: «Στη συνέχεια ασκήθηκε ανακοπή ερημοδικίας, προβάλλοντας ως λόγο την ανωτέρα βία λόγω του αιφνίδιου τοκετού. Ωστόσο, το Μονομελές Εφετείο Πειραιά έκρινε ότι το περιστατικό αυτό, παρά τη σοβαρότητά του, δεν συνιστούσε ανωτέρα βία, καθώς δεν αποδείχθηκε ότι υπήρξε πλήρης και αντικειμενική αδυναμία έστω στοιχειώδους αντίδρασης, όπως η ενημέρωση του δικαστηρίου ή η εξασφάλιση αντικατάστασης, και συνεπώς η ανακοπή απορρίφθηκε.Την απόφαση μάλιστα εξέδωσε γυναίκα δικαστής».

Στο σημείωμά της για την υπόθεση που έχει προκαλέσει σάλο στους νομικούς κύκλους της Αθήνας και του Πειραιά, η κ. Μπίνα τονίζει: «Αυτή η συζήτηση δεν είναι, στην πραγματικότητα, μόνο νομική. Είναι βαθιά κοινωνική. Το ζήτημα που αναδεικνύεται δεν αφορά απλώς το αν ένας πρόωρος τοκετός συνιστά λόγο ανωτέρας βίας ή αν θα έπρεπε να είχε οργανωθεί διαφορετικά μια επαγγελματική υποχρέωση. Αγγίζει κάτι πολύ ευρύτερο, τον τρόπο με τον οποίο το σύστημα αντιμετωπίζει τη γυναίκα ελεύθερη επαγγελματία και, ειδικότερα, τη μητρότητα όταν αυτή συμβαδίζει με την επαγγελματική ζωή».

Και συνεχίζει η Στέλλα Μπίνα υπερασπιζόμενη τη συνάδελφό της η οποία κρίθηκε αναιτιολογήτως απούσα από το δικαστήριο, παρά το γεγονός ότι το νεογέννητο παιδί παιδί της που ήλθε στον κόσμο πρόωρα χρειάστηκε να νοσηλευτεί και σε μονάδα Εντατικής Νοσηλείας: «Η πραγματικότητα είναι ότι πολλές γυναίκες που ασκούν ελεύθερο επάγγελμα, ιδίως στη δικηγορία, εργάζονται μέχρι την τελευταία στιγμή της κύησης. Όχι από επιλογή, αλλά από ανάγκη. Δεν υπάρχουν οι ίδιες δομές προστασίας που υπάρχουν στη μισθωτή εργασία: άδειες μητρότητας με πραγματική οικονομική κάλυψη, θεσμικά περιθώρια αποχής από την εργασία χωρίς άμεσο επαγγελματικό κόστος ή ένα σύστημα που να αναγνωρίζει ότι η εγκυμοσύνη και ο τοκετός δεν είναι απλώς ένα προσωπικό γεγονός, αλλά μια αντικειμενική κατάσταση που επηρεάζει την εργασία».

«Σε αυτό το πλαίσιο, η απαίτηση να λειτουργεί μια γυναίκα που βρίσκεται σε προχωρημένη εγκυμοσύνη σαν να πρόκειται για μια πλήρως προβλέψιμη και ελέγξιμη κατάσταση δείχνει πόσο μακριά βρίσκεται πολλές φορές η θεσμική σκέψη από την πραγματική ζωή των ανθρώπων. Η μητρότητα αντιμετωπίζεται συχνά σαν μια «διαχειριστική δυσκολία» που οφείλει να έχει προγραμματιστεί εκ των προτέρων, αντί να αναγνωρίζεται ως μια κατάσταση που, από τη φύση της, εμπεριέχει αβεβαιότητα, σωματική επιβάρυνση και έντονη ψυχολογική φόρτιση» αναφέρει η κυρία Μπίνα και συμπληρώνει: «Το αποτέλεσμα είναι ότι η γυναίκα ελεύθερη επαγγελματίας καλείται συχνά να ισορροπήσει ανάμεσα σε δύο αντικρουόμενες απαιτήσεις: από τη μία να εργαστεί μέχρι την τελευταία στιγμή για να μη διακινδυνεύσει την εργασία και το εισόδημά της, και από την άλλη να αντιμετωπίζεται σαν να όφειλε να είχε προγραμματίσει εκ των προτέρων ακόμη και το απρόβλεπτο».

«Η συζήτηση, λοιπόν, δεν θα έπρεπε να περιορίζεται σε μια στενή ερμηνεία δικονομικών κανόνων. Θα έπρεπε να ανοίγει έναν ευρύτερο προβληματισμό για το κατά πόσο το επαγγελματικό και θεσμικό περιβάλλον στην Ελλάδα αναγνωρίζει πραγματικά τις ανάγκες της μητρότητας όταν αυτή συναντά την ελεύθερη επαγγελματική δραστηριότητα. Διότι όσο η μητρότητα αντιμετωπίζεται ως «εξαίρεση» που πρέπει να προσαρμοστεί πλήρως στις απαιτήσεις της εργασίας, τόσο η γυναίκα ελεύθερη επαγγελματίας θα συνεχίσει να βρίσκεται σε μια αντικειμενικά δυσμενέστερη θέση σε σχέση με τη μισθωτή εργασία, πληρώνοντας, τελικά, το κόστος μιας επιλογής που για την κοινωνία θεωρείται αυτονόητη: το να γίνει μητέρα» καταλήγει η δικηγόρος Στέλλα Μπίνα υπερασπιζόμενη τη συνάδελφό της.

Σοβαρότατος προβληματισμός

Στην ίδια πλευρά στέκεται και ο Πρόεδρος Δικηγορικού Συλλόγου Πειραιά, Ηλίας Κλάππας, ο οποίος δήλωσε τα εξής: «Η πρόσφατη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πειραιά, με την οποία κρίθηκε ότι ο πρόωρος τοκετός μίας δικηγόρου και η εισαγωγή του νεογνού τέκνου της στη Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας τρεις ημέρες πριν τη δικάσιμο του Εφετείου Πειραιά στην οποία δεν μπόρεσε να παρασταθεί, δεν συνιστά λόγο ανωτέρας βίας, δημιουργεί σοβαρότατο προβληματισμό τόσο σε ανθρώπινο όσο και σε νομικό επίπεδο.

Κατά πρώτον, η εφαρμογή του νόμου δεν είναι μία μηχανική διαδικασία, αλλά απαιτεί ενσυναίσθηση, κατανόηση και σεβασμό στη μητρότητα και στη γυναίκα δικηγόρο που οδηγείται σε πρόωρο τοκετό με επιπλοκές, μάλιστα, για το νεογνό τέκνο της, γεγονός το οποίο σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί συνήθης ή προβλέψιμη αδιαθεσία.

Κατά δεύτερον, η απόφαση προδίδει μία εσφαλμένη αντίληψη για το ρόλο του δικηγόρου στη δικαστική διαδικασία, τη στιγμή που η δικαστής που την εξέδωσε δικαιολογεί την απόφασή της με το σκεπτικό ότι η δικηγόρος θα μπορούσε «να ειδοποιήσει τηλεφωνικά κάποιον συνεργάτη της ή έστω και τον εντολέα της για να αναθέσει σε τρίτο την εκπροσώπησή του.

Ο δικηγόρος δεν είναι διεκπεραιωτής, δεν είναι αναλώσιμος ούτε ανταλλάξιμος. Το ΕΔΔΑ έχει επανειλημμένα κρίνει ότι κάθε πολίτης έχει δικαίωμα να επιλέγει ο ίδιος τον δικηγόρο από τον οποίο θα εκπροσωπείται και αυτό αποτελεί συστατικό της δίκαιης δίκης.

Κανένα δικαστήριο δεν μπορεί να επιβάλει σε έναν δικηγόρο να παραχωρήσει τη θέση του σε άλλον ή να υποχρεώσει έναν πολίτη να αλλάξει τον δικηγόρο του και, μάλιστα, να συμπεριλάβει την απαίτηση αυτή στο σκεπτικό της απόφασής του για να απορρίψει το αίτημα του πολίτη για παροχή δικαστικής προστασίας.

Η επιτάχυνση της Δικαιοσύνης, την οποία όλοι θέλουμε, δεν μπορεί να οδηγεί σε άδικες καταστάσεις που θέτουν σε αμφισβήτηση την ορθή και ποιοτική απονομή της. Ο σεβασμός στη μητρότητα πρέπει να αποδεικνύεται στην πράξη και όχι μόνο στα λόγια. Αν αυτό δεν μπορεί να γίνει κατανοητό από τη νομολογία, θα πρέπει να υπάρξει ειδική νομοθετική πρωτοβουλία ώστε ο τοκετός και οι επιπλοκές στην εγκυμοσύνη της πληρεξούσιας δικηγόρου να θεωρούνται λόγος αναβολής και λόγος ανωτέρας βίας».

Διαβάστε ακόμη

Το Ισραήλ λέει πως «κέρδισε» τον πόλεμο με το Ιράν αλλά δεν σταματά: Τα σχέδια 3 εβδομάδων

«Η διοίκηση της Βιολάντα έστειλε τις γυναίκες στην απανθράκωση» - Το ξέσπασμα του γιου της Σταυρούλας Μπουκουβάλα

Τα 18 γαϊδουράκια «κομάντο» που σταματούν φωτιές: Η ξεχωριστή ιστορία των «Burritos Bomberos»

Έκανε για πλάκα τεστ DNA και ανακάλυψε τη συγκλονιστική αλήθεια για τη μητέρα της - «Δεν έπρεπε να είχε συμβεί»