«Ραντεβού» χαμηλών προσδοκιών στην Άγκυρα: Τι περιμένει η Αθήνα από τη συνάντηση Μητσοτάκη - Ερντογάν

Χωρίς αυταπάτες πως θα αλλάξει από τη μία στιγμή στην άλλη η τουρκική στάση, από την Αθήνα επιδιώκουν ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας αλλά ταυτόχρονα βάζουν τις κόκκινες γραμμές

🕛 χρόνος ανάγνωσης: 4 λεπτά ┋ 🗣️ Ανοικτό για σχολιασμό

Χωρίς αυταπάτες πως θα αλλάξει από τη μία στιγμή στην άλλη η τουρκική στάση, από την Αθήνα επιδιώκουν ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας αλλά ταυτόχρονα βάζουν τις κόκκινες γραμμές. Την Τέταρτη θα γίνει η συνάντηση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, χωρίς ωστόσο να αναμένεται ουσιαστική πρόοδος στη λεγόμενη βαριά ατζέντα. Άλλωστε η τουρκική πλευρά με μία σειρά δηλώσεων δείχνει πως δεν εγκαταλείπει το αναθεωρητικό της αφήγημα και επιχειρεί να ανοίξει την ατζέντα των θεμάτων.

Στην κυβέρνηση εκτιμούν πως η πρώτη συνάντηση του πρωθυπουργού με τον πρόεδρο της Τουρκίας ύστερα από ενάμιση χρόνο και η συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας είναι σημαντικές και εστιάζουν «στην αναγκαιότητα των ανοικτών διαύλων για την αποφυγή κρίσεων και την αποκλιμάκωση εντάσεων». Αυτό που επισημαίνεται είναι πως τα ζητήματα που αφορούν τις δύο χώρες θα πρέπει να συζητούνται σε διμερές επίπεδο και η βελτίωση του κλίματος στις διμερείς σχέσεις είναι προς όφελος της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή.

Με την Τουρκία έχουμε μια και μόνη διαφορά τον καθορισμό ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας σημειώνεται από την κυβέρνηση και υπογραμμίζεται πως ουδέποτε θα βάλουμε στο τραπέζι ζητήματα κυριαρχίας και κόκκινων γραμμών. Με δεδομένο πάντως πως η Άγκυρα εμμένει στις γνωστές της θέσεις, από την Αθήνα κρατάνε «μικρό καλάθι» για την επικείμενη συνάντηση και στόχος είναι να υπάρξει πρόοδος στη λεγόμενη θετική ατζέντα (π.χ. στην συνεργασία στην οικονομία, στον τουρισμό).

Σε πρόσφατη συνέντευξή του στο περιοδικό «Foreign Policy» ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης - απαντώντας σε ερώτηση για τα ελληνοτουρκικά - τόνισε πως «πραγματικά, δεν βλέπω ουσιαστικούς κινδύνους κλιμάκωσης. Διαθέτουμε ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας. Όποτε υπάρξει κρίση υπάρχουν τρόποι αποκλιμάκωσης». Σημείωσε πως «φυσικά, το τανγκό χρειάζεται δύο. Όμως μπορούμε να διαχειριστούμε τις διαφορές μας με τρόπο που λαμβάνει υπόψη τη γεωγραφική μας πραγματικότητα» και επανέλαβε πως είμαστε «καταδικασμένοι» να ζούμε δίπλα-δίπλα.

Κυβερνητικές πηγές - αναφορικά με την επίσκεψη του πρωθυπουργού στην Άγκυρα - λένε πως στόχος είναι η διατήρηση και η ενίσχυση των ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας και η εδραίωση μιας λειτουργικής σχέσης με την Τουρκία, σε μια διεθνή συγκυρία γεμάτη αβεβαιότητα και αστάθεια. Όπως αναφέρουν «παρόλο που δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή σύγκλιση για την εκκίνηση της συζήτησης για τη διευθέτηση της μοναδικής διαφοράς μας που μπορεί να αχθεί ενώπιον διεθνούς δικαιοδοσίας, δηλαδή της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, η Αθήνα προσβλέπει σε μια εποικοδομητική συζήτηση και στη διατήρηση του κλίματος ηρεμίας στις διμερείς σχέσεις».

Πώς «ταράζει» τα νερά η Άγκυρα

Στη συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αναφέρθηκε σε ανάρτησή του ο διευθυντής επικοινωνίας της τουρκικής προεδρίας Μπουρχανετίν Ντουράν, σημειώνοντας πως θα εξεταστούν οι σχέσεις Τουρκίας-Ελλάδας «σε όλες τις διαστάσεις τους» και «οι δυνατότητες περαιτέρω συνεργασίας μεταξύ των δύο γειτονικών χωρών».

Η τουρκική πλευρά με μια σειρά κινήσεων (όπως φάνηκε και από πρόσφατες NAVTEX) και δηλώσεων το τελευταίο διάστημα δείχνει πως δεν ξεχνά το αναθεωρητικό της αφήγημα και επιμένει στα περί «Γαλάζιας Πατρίδας».

Ενδεικτικό του κλίματος είναι πως σε ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Άμυνας χαρακτηρίζονται «αντίθετες στο διεθνές δίκαιο και απαράδεκτες» οι ελληνικές τοποθετήσεις για την επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια. Μάλιστα η Άγκυρα ισχυρίζεται ότι «αγνοούν τις υφιστάμενες διαφορές, παραβιάζουν τα δικαιώματα της τουρκικής πλευράς και δεν παράγουν αποτελέσματα».

Υπενθυμίζεται πως σε πρόσφατη συνέντευξή του ο πρωθυπουργός - απαντώντας σε σχετική ερώτηση - είχε επισημάνει πως «… το δικαίωμα επέκτασης ως τα 12 μίλια, όπως κατοχυρώνεται από το Διεθνές Δίκαιο, είναι αναφαίρετο δικαίωμα της Ελλάδας, το οποίο θα ασκηθεί όταν κρίνουμε ότι είναι οι πιο κατάλληλες συνθήκες».

Ουσιαστικά η Άγκυρα εφαρμόζει μια διπλή στρατηγική : από τη μία πλευρά επιμένει στις γνωστές της θέσεις και από την άλλη δεν θέλει να αναλάβει την ευθύνη για τη μη συνέχιση του διαλόγου. Άλλωστε εξακολουθεί να επιδιώκει την βελτίωση των σχέσεων της με τη Δύση και τις προηγούμενες ημέρες πραγματοποιήθηκε επίσκεψη στην Άγκυρα της επιτρόπου Διεύρυνσης της Ε.Ε. Μάρτα Κος.

Παράλληλα η τουρκική πλευρά επιδιώκει τη βελτίωση των σχέσεων της με κράτη της ευρύτερης περιοχής και για παράδειγμα την Τετάρτη ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πραγματοποίησε επίσκεψη στην Αίγυπτο. Πριν από την Αίγυπτο ο Τούρκος πρόεδρος είχε μεταβεί στην Σαουδική Αραβία, όπου και εκεί ανακοινώθηκαν διάφορες συμφωνίες και πρωτοβουλίες.