Γυναίκα ήταν εκείνη που καθόρισε τα σύνορα του σημερινού Ιράκ και παρενέβη ενεργά στα τεκταινόμενα της Μέσης Ανατολής

Ήταν μια μέρα σαν σήμερα, 12 Ιουλίου του 1926, όταν έφυγε από τη ζωή η Γετρούδη Μπελ. Και ποια ήταν αυτή, θα αναρωτηθείτε, δικαιολογημένα. Η Γετρούδη Μπελ, λοιπόν ήταν εκείνη που χάραξε τα σύνορα του σύγχρονου Ιράκ και δημιούργησε το περίφημο Αρχαιολογικό Μουσείο της Βαγδάτης!

Βρετανίδα, η Μπελ, αρχαιολόγος, αραβολόγος, εξερευνήτρια, συγγραφέας, διπλωμάτης και κατάσκοπος, ήταν γεννημένη στις 14 Ιουλίου του 1868 στο Γουάσινγκτον Χολ της κομητείας Ντάραμ της Αγγλίας· Έζησε μεγάλο μέρος της ζωής της εξερευνώντας και χαρτογραφώντας τη Μέση Ανατολή, άσκησε επιρροή στη χάραξη πολιτικής της Βρετανικής Αυτοκρατορίας λόγω της γνώσης της για την περιοχή και των επαφών που δημιούργησε κατά τη διάρκεια των ταξιδιών της.

Η Μπελ έχαιρε εκτίμησης και εμπιστοσύνης από βρετανούς αξιωματούχους, όπως ο Ύπατος Αρμοστής για τη Μεσοποταμία, Πέρσι Κοξ, γεγονός που της παρείχε μεγάλη επιρροή. Η Μπελ συμμετείχε στη Διάσκεψη Ειρήνης του Παρισιού του 1919 και στη Διάσκεψη του Καΐρου του 1921, η οποία βοήθησε στον καθορισμό των εδαφικών ορίων και των κυβερνήσεων της μεταπολεμικής Μέσης Ανατολής, στο πλαίσιο δυο διαμοιρασμού της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Η Μπελ θεωρούσε ότι η ορμή του αραβικού εθνικισμού ήταν ασυγκράτητη και ότι η βρετανική κυβέρνηση έπρεπε να συμμαχήσει με τους εθνικιστές αντί να τους αντιταχθεί. Μαζί με τον Τόμας Έντουαρντ Λώρενς (Λώρενς της Αραβίας), υποστήριξε την ίδρυση ανεξάρτητων αραβικών κρατών στη Μέση Ανατολή μετά την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Η Μπελ ήταν- συν τοις άλλοις- φανατική αρχαιολόγος: συνέταξε τον πρώτο νόμο περί αρχαιοτήτων του Ιράκ το 1922 και ίδρυσε το Μουσείο στη Βαγδάτη (άνοιξε το 1926) για να προστατεύσει και να εκθέσει τους αρχαίους θησαυρούς της περιοχής.

Ενώ βρισκόταν στη Μέση Ανατολή, η Μπελ ενημέρωσε επίσημα για τη γενοκτονία των Αρμενίων. Συγκρίνοντας τις δολοφονίες με προηγούμενες σφαγές, έγραψε ότι: [αυτές[ «δεν ήταν συγκρίσιμες με τις σφαγές που πραγματοποιήθηκαν το 1915 και τα επόμενα χρόνια». Ενώ στο Ιράκ μνημονεύουν τη Μπελ ως ουσιαστική προσωπικότητα όσον αφορά την αρχαιολογία, αλλά και υπέρμαχο του αραβικού πολιτισμού, ο ρόλος της στη χάραξη αυθαίρετων συνόρων και στην επιβολή ξένων πολιτικών συστημάτων έχει αφήσει αμφιλεγόμενη κληρονομιά στενά συνδεδεμένη με τις επακόλουθες θρησκευτικές και πολιτικές προκλήσεις της περιοχής.

Η Μπελ, πριν ταξιδέψει τις ερήμους της Μέσης Ανατολής, ήταν δεινή ορειβάτης στις Ελβετικές και Γαλλικές Άλπεις. Στα ταξίδια της στη Μέση Ανατολή, η Μπελ, κυκλοφορούσε ντυμένη με μοντέρνα βραδινά ρούχα, αλλά έκρυβε πιστόλια κάτω από τα φουστάνια της και φυσίγγια στις μπότες της.
Η Γερτρούδη Μπελ δεν παντρεύτηκε ποτέ (η ερωτική της ζωή ήταν απέραντη θλίψη) ούτε απέκτησε παιδιά· λέγεται ότι ήταν καταθλιπτική· πέθανε στη Βαγδάτη τον Ιούλιο του 1926 από εκούσια ή τυχαία υπερβολική δόση υπνωτικών. Λέγεται ότι ο βασιλιάς του Ιράκ Φαϊζάλ παρακολούθησε τη νεκρική πομπή από το μπαλκόνι του εμφανώς συγκινημένος...

Επίσης σαν σήμερα...

1827: Ο τσάρος Νικόλαος Α’ αποδέχεται την παραίτηση του Ιωάννη Καποδίστρια από τη θέση του υπουργού Εξωτερικών της Ρωσίας, προκειμένου να αναλάβει κυβερνήτης της Ελλάδας.
1913: Β΄ Βαλκανικός Πόλεμος: Μάχη του Σιμιτλί. Ελληνική κατάληψη Πρέβελ Χαν και Δεδέαγατς (Αλεξανδρούπολη).
1943: Μάχη της Πρόχοροφκα - Οι γερμανικές και οι σοβιετικές δυνάμεις εμπλέκονται σε μία από τις μεγαλύτερες αρματομαχίες όλων των εποχών.
1997: Ανακαλύπτονται τα λείψανα του Ερνέστο Τσε Γκεβάρα, 30 χρόνια μετά τη δολοφονία του, στο Βαγιεγκράντε της Βολιβίας.
1998: Η Εθνική Γαλλίας νικά στον τελικό του Μουντιάλ στο Παρίσι τη Βραζιλία με 3-0 και στέφεται παγκόσμια πρωταθλήτρια.