Όταν βρετανοί κομάντος ρωτούσαν αν υπάρχει αληθινά ο Άρης Βελουχιώτης ή είναι θρύλος – Η ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοπόταμου προκαλεί σεισμό στην Ευρώπη

Οι βρετανοί κομάντος που έπεσαν με αλεξίπτωτα στη Ρούμελη ρωτούσαν αν υπάρχει αληθινά ο Άρης Βελουχιώτης ή είναι θρύλος – Η ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοπόταμου προκάλεσε αίσθηση στην Ευρώπη.

Ήταν το κορυφαίο γεγονός της Ελληνικής Εθνικής Αντίστασης κατά την περίοδο της Κατοχής: η ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοποτάμου! Η επιχείρηση διεξήχθη από τις ενωμένες αντιστασιακές οργανώσεις του Ε.Α.Μ και του Ε.Δ.Ε.Σ σε συνεργασία με βρετανούς σαμποτέρ μια μέρα σαν σήμερα, βράδυ της 25ης Νοεμβρίου του 1942. Οι Γερμανοί αποκόπηκαν από την κύρια πηγή ανεφοδιασμού τους για μεγάλο χρονικό διάστημα. 

Στην ανατίναξη έλαβαν μέρος 120 άνδρες του Ε.Α.Μ., 65 του Ε.Δ.Ε.Σ και 12 Άγγλοι κάτω από την προσωπική καθοδήγηση του Άρη Βελουχιώτη και του Ναπολέοντα Ζέρβα. Πώς έγινε η επιχείρηση:
Το δειλινό της 28ης Σεπτεμβρίου 1942 απογειώθηκαν απ' το Κάιρο τρία αεροπλάνα με 12 βρετανούς σαμποτέρ. Στις αποσκευές τους είχαν 150 κιλά εκρηκτικά, ασυρμάτους και άλλα εφόδια. Αρχηγός της «επιχείρησης Χάρλιγκ» ήταν ο συνταγματάρχης Έντι Μάγιερς και υπαρχηγός ο ταγματάρχης Κρις Γουντχάουζ. Ανάμεσά τους και ένας Έλληνας, ο Θέμης Μαρίνος. Αντικειμενικός σκοπός της επιχείρησης, η συνεργασία με έλληνες αντάρτες για την ανατίναξη μιας εκ των σιδηροδρομικών γεφυρών Γοργοποτάμου, Ασωπού, Παπαδιάς, που βρίσκονται στην ορεινή περιοχή της Λαμίας. 

«Οι σαμποτέρ, έπειτα από περιπλανήσεις ήρθαν σε επαφή με τους αντάρτες των δύο μεγάλων αντιστασιακών οργανώσεων: του ΕΛΑΣ υπό τον Άρη Βελουχιώτη και του ΕΔΕΣ υπό τον Ναπολέοντα Ζέρβα. Κατέστρωσαν το σχέδιο ανατίναξης της γέφυρας στον Γοργοπόταμο και το βράδυ της 25ης προς 26η Νοέμβριου 1942 ξεκίνησε η επιχείρηση. Τη φρουρά της γέφυρας αποτελούσαν 100 Ιταλοί και 3-4 Γερμανοί με βαρύ οπλισμό. Οι αντάρτες ήταν περίπου 150 με αριθμητική υπεροχή των ανδρών του Άρη.

Στις 11 το βράδυ όλα τα τμήματα βρίσκονταν στις θέσεις τους. Έκοψαν τα τηλεφωνικά σύρματα και δόθηκε με πυροβολισμό το σύνθημα έναρξης της μάχης. Παράλληλα άρχισε και το έργο των σαμποτέρ οι οποίοι τοποθέτησαν εκρηκτικά στις ράγες του τρένου και τους πυλώνες της γέφυρας. Γύρω στις 01.30 σημειώθηκε η πρώτη έκρηξη. Την ώρα εκείνη κατέφθανε μια αμαξοστοιχία με ενισχύσεις από το Λιανοκλάδι.Το τρένο είχε μπει στη γέφυρα ,όταν έγινε η έκρηξη και συνετρίβη μαζί με ένα τμήμα της. Λίγο αργότερα σημειώθηκε και δεύτερη έκρηξη και ολοκληρώθηκε η καταστροφή. Οι αντάρτες, με ελάχιστες απώλειες, συμπτύχθηκαν στο χωριό Μαυρολιθάρι όπου γιόρτασαν την νίκη. Οι απώλειες των Ιταλών ήταν 7 νεκροί, 5 τραυματίες και 2 αιχμάλωτοι. Μετά λίγες ημέρες, για αντίποινα οι Γερμανοί εκτέλεσαν 26 Έλληνες από τα γύρω χωριά.

Ο θρύλος του Άρη

Ο (τότε) Ανθυπίλαρχος Δημήτρη Δημητρίου-καπετάν Νικηφόρος- ο πρώτος μόνιμος αξιωματικός στην Ελλάδα, που βγήκε στο βουνό πολεμώντας εναντίον των κατακτητών, περιγράφει μέσα από το βιβλίο του «Αντάρτης στα Βουνά της Ρούμελης» συνομιλία του με τον Έντι Μάγιερς: «Ο Έντυ, όμως, περνούσε μαύρες ώρες. Δεν εύρισκε ησυχία. Όλο αφηρημένος, σηκωνόταν ξαφνικά ορθός, τίναζε το κεφάλι του και βημάτιζε πέρα-δώθε μοναχός του. Καθόμασταν μια μέρα γύρω στη φωτιά, μπόλικη φωτιά. Έτσουζε το κρύο, στροβιλίζονταν ανάμεσα στα μαύρα έλατα και μέσα στη Σπηλιά μας αραιές ράθυμες χιονόψιχες, αναδευόταν μουγγά όλο το δάσος, η φωτιά σύντροφος γλυκός και φίλος. Κάτι είπε ο Έντυ και γύρισε σε μένα ο Νετ.

- Ρωτάει ο κύριος συνταγματάρχης, υπάρχει στ’ αλήθεια Άρης ή μήπως είναι μόνο θρύλος;

Χαμογέλασα.

-Και υπάρχει και θρύλος είναι – αποκρίθηκα – όπου να ‘ναι θα βεβαιωθείτε και οι ίδιοι.

Του άρεσε πολύ η απάντηση. «Γκουντ! Γκουντ!» είπε εύθυμα».