Υδρογονάνθρακες: Οι επενδύσεις του 1 δισ. σε βάθος δεκαετίας και τα σενάρια για το οικονομικό αποτύπωμα των συμφωνιών

Επενδύσεις που μπορούν να προσεγγίσουν το 1 δισ. ευρώ σε βάθος δεκαετίας εκτιμάται ότι θα κινητοποιήσει το πρόγραμμα έρευνας και εξόρυξης υδρογονανθράκων στο Ιόνιο και το Λιβυκό πέλαγος, υπό την προϋπόθεση ότι οι δισδιάστατες και τρισδιάστατες σεισμικές έρευνες και οι ερευνητικές γεωτρήσεις θα οδηγήσουν στον εντοπισμό εμπορικά αξιοποιήσιμων κοιτασμάτων.

Η δραστηριότητα αυτή αναμένεται να δημιουργήσει μια παράπλευρη αλυσίδα αξίας, που θα αφορά τεχνικές υπηρεσίες, υποστηρικτικές εργασίες και εξειδικευμένο προσωπικό - ιδίως σε περιπτώσεις γεωτρήσεων, όπως εκείνη που προγραμματίζεται στο «Μπλοκ 2» βορειοδυτικά της Κέρκυρας στις αρχές του 2027.

Με τη νέα συμφωνία παραχώρησης τεσσάρων θαλάσσιων οικοπέδων - «Νότια της Κρήτης Ι», «Νότια της Κρήτης ΙΙ», «Νότια της Πελοποννήσου» και «Α2» - στην κοινοπραξία Chevron - HELLENiQ ENERGY, η συνολική έκταση υπό έρευνα αυξάνεται κατά 96,4%, από 47.905 σε 94.094 τετραγωνικά χιλιόμετρα.

Η εικόνα της πρώτης δεκαετίας

Ενδεικτική της δυναμικής είναι η αποτίμηση της περιόδου 2014–2024. Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΔΕΥΕΠ, Αριστοφάνης Στεφάτος, το συνολικό οικονομικό αποτύπωμα των ερευνών έφτασε τα 176,56 εκατ. ευρώ, υπερβαίνοντας σημαντικά τις ελάχιστες συμβατικές υποχρεώσεις των 35,99 εκατ. ευρώ.

Πάνω από 111 εκατ. ευρώ κατευθύνθηκαν σε συλλογή και επεξεργασία σεισμικών δεδομένων που παραμένουν στην κυριότητα του Ελληνικού Δημοσίου, ανεξάρτητα από την τελική έκβαση των ερευνών.

Απόδοση για το Δημόσιο και οικονομικά σενάρια

Με βάση τα οικονομικά μοντέλα της ΕΔΕΥΕΠ, η καθαρή απόδοση για το Δημόσιο - εφόσον υπάρξει παραγωγή - μπορεί να φθάσει έως 40% των κερδών. Το ποσοστό προκύπτει από συνδυασμό εταιρικού φόρου 20%, περιφερειακού φόρου 5% και δικαιωμάτων εκμετάλλευσης (royalties) 4%–15%.

Παράλληλα προβλέπονται:

• Μπόνους υπογραφής περίπου 3,5 εκατ. ευρώ
• Δικαιώματα επιφανείας έως 35 εκατ. ευρώ
• Δαπάνες εκπαίδευσης έως 25,3 εκατ. ευρώ
• Μπόνους πρώτης παραγωγής 5,5 εκατ. ευρώ
• Πρόσθετες προβλέψεις που μπορεί να φθάσουν 49,2 εκατ. ευρώ

Το συνολικό πλαίσιο δημιουργεί πολλαπλές πηγές εσόδων για το Δημόσιο, ακόμη και πριν από πιθανή εμπορική παραγωγή.

Ερευνητικό πρόγραμμα και τραπεζικές εγγυήσεις

Το πρόγραμμα ερευνών στα τέσσερα οικόπεδα προβλέπει τρία στάδια με τραπεζικές εγγυήσεις 141,5 εκατ. ευρώ:

• Πρώτη φάση (έως 2029): δισδιάστατες σεισμικές έρευνες - εγγυήσεις 17,5 εκατ. ευρώ
• Δεύτερη φάση (2029–2031): τρισδιάστατες έρευνες - εγγυήσεις 24 εκατ. ευρώ
• Τρίτη φάση (2031–2033): ερευνητικές γεωτρήσεις - εγγυήσεις 100 εκατ. ευρώ

Στο «Μπλοκ Α2» προβλέπεται τρισδιάστατη έρευνα ήδη από το πρώτο στάδιο.

Χρονοδιάγραμμα και γεωπολιτικοί παράγοντες

Το νέο δεκαετές πλάνο στοχεύει σε επιτάχυνση διαδικασιών, με συνολική διάρκεια ερευνών επτά ετών αντί οκτώ που ίσχυε στο παρελθόν. Οι σεισμικές έρευνες εκτείνονται έως το 2030, ενώ οι γεωτρήσεις μπορούν να συνεχιστούν έως το 2032.

Το διάστημα 2032-2035 θεωρείται το πρώτο ρεαλιστικό παράθυρο για πιθανή έναρξη παραγωγής, υπό την αίρεση θετικών ευρημάτων και διεθνών εξελίξεων.

Καθοριστικό ρόλο αναμένεται να διαδραματίσουν και γεωπολιτικοί παράγοντες - συμπεριλαμβανομένης της ενεργειακής στρατηγικής των Ηνωμένες Πολιτείες υπό τη διοίκηση Ντόναλντ Τραμπ - καθώς η παγκόσμια αγορά υδρογονανθράκων επηρεάζεται από τη μετάβαση προς καθαρότερες μορφές ενέργειας και τις ισορροπίες της διεθνούς πολιτικής.

Επενδύσεις που μπορούν να προσεγγίσουν το 1 δισ. ευρώ σε βάθος δεκαετίας εκτιμάται ότι θα κινητοποιήσει το πρόγραμμα έρευνας και εξόρυξης υδρογονανθράκων στο Ιόνιο και το Λιβυκό πέλαγος, υπό την προϋπόθεση ότι οι δισδιάστατες και τρισδιάστατες σεισμικές έρευνες και οι ερευνητικές γεωτρήσεις θα οδηγήσουν στον εντοπισμό εμπορικά αξιοποιήσιμων κοιτασμάτων.

Η δραστηριότητα αυτή αναμένεται να δημιουργήσει μια παράπλευρη αλυσίδα αξίας, που θα αφορά τεχνικές υπηρεσίες, υποστηρικτικές εργασίες και εξειδικευμένο προσωπικό — ιδίως σε περιπτώσεις γεωτρήσεων, όπως εκείνη που προγραμματίζεται στο «Μπλοκ 2» βορειοδυτικά της Κέρκυρας στις αρχές του 2027.

Με τη νέα συμφωνία παραχώρησης τεσσάρων θαλάσσιων οικοπέδων - «Νότια της Κρήτης Ι», «Νότια της Κρήτης ΙΙ», «Νότια της Πελοποννήσου» και «Α2» - στην κοινοπραξία Chevron - HELLENiQ ENERGY, η συνολική έκταση υπό έρευνα αυξάνεται κατά 96,4%, από 47.905 σε 94.094 τετραγωνικά χιλιόμετρα.

Η εικόνα της πρώτης δεκαετίας

Ενδεικτική της δυναμικής είναι η αποτίμηση της περιόδου 2014–2024. Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΔΕΥΕΠ, Αριστοφάνης Στεφάτος, το συνολικό οικονομικό αποτύπωμα των ερευνών έφτασε τα 176,56 εκατ. ευρώ, υπερβαίνοντας σημαντικά τις ελάχιστες συμβατικές υποχρεώσεις των 35,99 εκατ. ευρώ.

Πάνω από 111 εκατ. ευρώ κατευθύνθηκαν σε συλλογή και επεξεργασία σεισμικών δεδομένων που παραμένουν στην κυριότητα του Ελληνικού Δημοσίου, ανεξάρτητα από την τελική έκβαση των ερευνών.

Απόδοση για το Δημόσιο και οικονομικά σενάρια

Με βάση τα οικονομικά μοντέλα της ΕΔΕΥΕΠ, η καθαρή απόδοση για το Δημόσιο - εφόσον υπάρξει παραγωγή - μπορεί να φθάσει έως 40% των κερδών. Το ποσοστό προκύπτει από συνδυασμό εταιρικού φόρου 20%, περιφερειακού φόρου 5% και δικαιωμάτων εκμετάλλευσης (royalties) 4%–15%.

Παράλληλα προβλέπονται:

• Μπόνους υπογραφής περίπου 3,5 εκατ. ευρώ
• Δικαιώματα επιφανείας έως 35 εκατ. ευρώ
• Δαπάνες εκπαίδευσης έως 25,3 εκατ. ευρώ
• Μπόνους πρώτης παραγωγής 5,5 εκατ. ευρώ
• Πρόσθετες προβλέψεις που μπορεί να φθάσουν 49,2 εκατ. ευρώ

Το συνολικό πλαίσιο δημιουργεί πολλαπλές πηγές εσόδων για το Δημόσιο, ακόμη και πριν από πιθανή εμπορική παραγωγή.

Ερευνητικό πρόγραμμα και τραπεζικές εγγυήσεις

Το πρόγραμμα ερευνών στα τέσσερα οικόπεδα προβλέπει τρία στάδια με τραπεζικές εγγυήσεις 141,5 εκατ. ευρώ:

• Πρώτη φάση (έως 2029): δισδιάστατες σεισμικές έρευνες - εγγυήσεις 17,5 εκατ. ευρώ
• Δεύτερη φάση (2029–2031): τρισδιάστατες έρευνες - εγγυήσεις 24 εκατ. ευρώ
• Τρίτη φάση (2031–2033): ερευνητικές γεωτρήσεις - εγγυήσεις 100 εκατ. ευρώ

Στο «Μπλοκ Α2» προβλέπεται τρισδιάστατη έρευνα ήδη από το πρώτο στάδιο.

Χρονοδιάγραμμα και γεωπολιτικοί παράγοντες

Το νέο δεκαετές πλάνο στοχεύει σε επιτάχυνση διαδικασιών, με συνολική διάρκεια ερευνών επτά ετών αντί οκτώ που ίσχυε στο παρελθόν. Οι σεισμικές έρευνες εκτείνονται έως το 2030, ενώ οι γεωτρήσεις μπορούν να συνεχιστούν έως το 2032.

Το διάστημα 2032–2035 θεωρείται το πρώτο ρεαλιστικό παράθυρο για πιθανή έναρξη παραγωγής, υπό την αίρεση θετικών ευρημάτων και διεθνών εξελίξεων.

Καθοριστικό ρόλο αναμένεται να διαδραματίσουν και γεωπολιτικοί παράγοντες - συμπεριλαμβανομένης της ενεργειακής στρατηγικής των Ηνωμένες Πολιτείες υπό τη διοίκηση Ντόναλντ Τραμπ - καθώς η παγκόσμια αγορά υδρογονανθράκων επηρεάζεται από τη μετάβαση προς καθαρότερες μορφές ενέργειας και τις ισορροπίες της διεθνούς πολιτικής.

Διαβάστε ακόμη

Σκάνδαλο στον ΟΠΕΚΑ: Επιδόματα σχεδόν 2 εκατ. ευρώ σε μη δικαιούχους

«Εγώ είμαι το αφεντικό και θα κάνεις ό,τι σου λέω» - Η αποκαλυπτική κατάθεση του υδραυλικού για «Βιολάντα»

«Πήγαιναν να νικήσουν τον θάνατο»: Συγκίνηση από τα ντοκουμέντα των «200» της Καισαριανής

Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ: «Πάντοτε επιδίωκα να είμαι ανεξάρτητη» - Μια ζωή γεμάτη θάρρος, γνώση και χαμόγελο