Φυτοφάρμακα, αιώνια χημικά, βαρέα μέταλλα: Όσα ανησυχητικά εντοπίστηκαν στις τροφές για γάτες

Σχεδόν όλες οι τροφές για γάτες που εξετάστηκαν περιέχουν τοξικούς ρύπους από πλαστικά, το ζιζανιοκτόνο γλυφοσάτη και βαρέα μέταλλα, όπως μόλυβδο, υδράργυρο και αρσενικό, σύμφωνα με νέα έρευνα που παραχωρήθηκε αποκλειστικά στο CNN.

«Οι περισσότερες γάτες τρώνε σχεδόν καθημερινά τις ίδιες τροφές, με ελάχιστες διαφοροποιήσεις», δήλωσε η συγγραφέας της έκθεσης, Μόλι Χάμιλτον, εκτελεστική διευθύντρια του Clean Label Project, ενός μη κερδοσκοπικού οργανισμού από το Κολοράντο που εξετάζει καταναλωτικά προϊόντα για ρύπους και πιστοποιεί όσα πληρούν τα πρότυπά του.

«Οι ρύποι αποτελούν μια συνεχή έκθεση που μπορεί να συσσωρεύεται στον οργανισμό των γατών καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής τους», δήλωσε η Χάμιλτον. «Για παράδειγμα, η χρόνια νεφρική νόσος είναι μία από τις συχνότερες αιτίες θανάτου στις ηλικιωμένες γάτες - οι νεφροί διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στο φιλτράρισμα των βαρέων μετάλλων».

Τοξικές ουσίες εντοπίστηκαν σε όλους τους τύπους τροφών για γάτες - υγρές, ξηρές, καθώς και αποξηραμένες με αέρα ή μέσω κατάψυξης - ακόμη και σε προϊόντα που χαρακτηρίζονται ως φυσικά και διατροφικά ανώτερα, σύμφωνα με την ανάλυση που δημοσιεύθηκε την Παρασκευή (2/10).

«Οι ιδιοκτήτες γατών επιλέγουν όλο και περισσότερο κρέατα υψηλής ποιότητας, βιολογικά λαχανικά και προϊόντα με πιο "καθαρή" ετικέτα, θεωρώντας ότι οι υψηλότερες τιμές και τα ποιοτικά συστατικά σημαίνουν πιο υγιεινή τροφή», δήλωσε η Χάμιλτον. «Αυτό όμως δεν ισχύει απαραίτητα».

Παρόμοια εικόνα και στις σκυλοτροφές

Το Clean Label δημοσίευσε τον Φεβρουάριο μια παρόμοια αξιολόγηση τροφών για σκύλους, η οποία διαπίστωσε επίπεδα βαρέων μετάλλων τρεις έως 13 φορές υψηλότερα από εκείνα που εντοπίζονται σε τρόφιμα για ανθρώπους. Η έκθεση στον μόλυβδο και το κάδμιο έχει συνδεθεί με καρκίνο στους σκύλους, ο οποίος αποτελεί μία από τις κυριότερες αιτίες θανάτου τους.

Τα βαρέα μέταλλα υπάρχουν φυσικά στο έδαφος, το νερό και τον αέρα, όμως η γεωργική, βιομηχανική και μεταλλευτική ρύπανση μπορεί να αυξήσει και να εξαπλώσει τη μόλυνση. Πλαστικά και άλλοι ρύποι μπορεί επίσης να εισέλθουν στις τροφές κατά τη διαδικασία παραγωγής, αναφέρει η έκθεση.

«Συνολικά, φαίνεται ότι πρόκειται για μια ανάλυση που διεξήχθη με εύλογα ορθό τρόπο», δήλωσε ο Ράιαν Μπαμπάντι, διευθυντής επιστημονικής έρευνας στην Toxic Free Future, έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό για την ασφάλεια των καταναλωτικών προϊόντων. «Οι μεγάλες αλυσίδες λιανικής έχουν την ευθύνη να απαιτούν από τους προμηθευτές τους να εξαλείψουν τις επιβλαβείς χημικές ουσίες από τις τροφές και τις συσκευασίες κατοικίδιων - χημικές ουσίες που ήδη καταργούνται σταδιακά ή απαγορεύονται σε πολλά άλλα προϊόντα», δήλωσε ο Μπαμπάντι, ο οποίος δεν συμμετείχε στην έρευνα.

Το Pet Food Institute, το οποίο εκπροσωπεί τους κατασκευαστές τροφών για γάτες, δήλωσε στο CNN μέσω email ότι οι εταιρείες παραγωγής τροφών για κατοικίδια εφαρμόζουν ολοκληρωμένα προγράμματα ασφάλειας τροφίμων και διασφάλισης ποιότητας.

Αυτά περιλαμβάνουν «προδιαγραφές συστατικών, επαλήθευση προμηθευτών, πρωτόκολλα ελέγχου, συστήματα ιχνηλασιμότητας και επιστημονικά τεκμηριωμένους προληπτικούς ελέγχους που έχουν σχεδιαστεί ώστε να διασφαλίζουν ότι τα προϊόντα είναι ασφαλή, θρεπτικά και σταθερής ποιότητας», δήλωσε η Ελίζ Φένιγκ, διευθύνουσα σύμβουλος του Pet Food Institute. «Οι ιδιοκτήτες γατών θα πρέπει να αισθάνονται σίγουροι ότι η τροφή που δίνουν στα κατοικίδιά τους είναι ασφαλής και παράγεται σύμφωνα με αυστηρά κανονιστικά πρότυπα και πρότυπα ποιότητας».

Μόλυβδος στο 99% όλων των δειγμάτων

Η έρευνα εξέτασε 100 από τις τροφές για γάτες με τις μεγαλύτερες πωλήσεις για περισσότερους από 122 ρύπους, μεταξύ των οποίων μόλυβδο, αρσενικό, κάδμιο, υδράργυρο, φυτοφάρμακα, ζιζανιοκτόνα και φθαλικές ενώσεις, τις χημικές ουσίες που χρησιμοποιούνται στα πλαστικά και έχουν συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο θανάτου στους ανθρώπους.

Μόλυβδος εντοπίστηκε στο 99% των δειγμάτων, κάδμιο στο 96% και αρσενικό στο 94%, σε τροφές για γάτες από 62 διαφορετικές μάρκες. Η μόλυνση διέφερε ανάλογα με τον τύπο του προϊόντος - υγρή, ξηρή ή αποξηραμένη με αέρα ή μέσω κατάψυξης - καθώς και ανάλογα με το είδος της πρωτεΐνης, όπως πουλερικά, βοδινό ή ψάρι.

Το κάδμιο έχει ταξινομηθεί ως καρκινογόνο για τον άνθρωπο και προκαλεί βλάβες στα νεφρά και τα οστά. Η συσσώρευση μολύβδου στον οργανισμό προκαλεί βλάβες σχεδόν σε κάθε βασικό σύστημα οργάνων. Το ανόργανο αρσενικό - ο τύπος που εντοπίζεται στο έδαφος και το νερό - είναι επίσης γνωστό καρκινογόνο για τον άνθρωπο.

Οι ξηρές τροφές για γάτες περιείχαν περίπου τριπλάσια ποσότητα μολύβδου σε σχέση με τις υγρές ή τις αποξηραμένες με αέρα τροφές. Κανένα επίπεδο έκθεσης στον μόλυβδο δεν θεωρείται ασφαλές για τους ανθρώπους και τα παιδιά είναι τα πιο ευάλωτα: ο οργανισμός τους απορροφά έως και το 50% του μολύβδου που καταπίνουν, έναντι περίπου 10% στους ενήλικες, κάτι που μπορεί να προκαλέσει καθυστέρηση στην ανάπτυξη, μείωση του δείκτη νοημοσύνης, υπερκινητικότητα και ευερεθιστότητα.

Οι γάτες και άλλα μικρόσωμα κατοικίδια απορροφούν επίσης μεγαλύτερες ποσότητες σε σχέση με τα μεγαλύτερα ζώα, ωστόσο ελάχιστοι κανονισμοί ελέγχουν τους ρύπους στις τροφές κατοικίδιων, δήλωσε η Χάμιλτον. «Η απουσία προτύπων ασφαλείας δεν σημαίνει ότι ένας ρύπος είναι ασφαλής. Οι περισσότερες κατευθυντήριες οδηγίες έχουν σχεδιαστεί για ζώα εκτροφής και όχι για γατάκια ή για γάτες 15 ετών που ζουν μέσα στο σπίτι».

Τα ψάρια και τα θαλασσινά - δημοφιλείς πηγές πρωτεΐνης για τις γάτες - παρουσίασαν την ισχυρότερη συσχέτιση με τον υδράργυρο και το κάδμιο, σύμφωνα με την έκθεση. Επειδή οι μικροοργανισμοί στο νερό μετατρέπουν τον κοινό υδράργυρο σε μεθυλυδράργυρο, μια τοξική χημική μορφή που δεσμεύεται ισχυρά στους ιστούς των ψαριών, το βαρύ μέταλλο συσσωρεύεται σε υψηλότερα επίπεδα στους υδρόβιους οργανισμούς.

Ο υδράργυρος είναι τοξικός για το νευρικό, το πεπτικό και το ανοσοποιητικό σύστημα, καθώς και για τα νεφρά, τους πνεύμονες και το δέρμα, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Τα επίπεδα υδραργύρου ήταν περίπου 18 φορές υψηλότερα και τα επίπεδα καδμίου περίπου 2,5 φορές υψηλότερα στις τροφές για γάτες με βάση ψάρια ή θαλασσινά σε σχέση με τις τροφές που παρασκευάζονταν με άλλες πρωτεΐνες. Οι υγρές τροφές με θαλασσινά περιείχαν τη μεγαλύτερη ποσότητα υδραργύρου - σχεδόν 28 φορές περισσότερη από τις υγρές τροφές που παρασκευάζονταν με άλλα είδη κρέατος, ιδιαίτερα πουλερικά.

«Ως βασική πρωτεΐνη, το κοτόπουλο ήταν καλύτερη επιλογή όσον αφορά τον υδράργυρο και το κάδμιο, όμως εντοπίσαμε υψηλότερα ποσοστά μολύβδου και ζιζανιοκτόνων στο κοτόπουλο», δήλωσε η Χάμιλτον. «Είναι σαν το παιχνίδι "χτύπα τον τυφλοπόντικα" - ποιον ρύπο θέλετε να χτυπήσετε; Αυτό δεν σημαίνει ότι όλες οι επιλογές με ψάρια είχαν υψηλά επίπεδα υδραργύρου - τα επίπεδα εξαρτώνται από τους ελέγχους ποιότητας που πραγματοποιούν οι κατασκευαστές», πρόσθεσε. «Πιστοποιήσαμε αρκετές τροφές με βάση τα ψάρια».

Σχεδόν το 85% των τροφών με βάση τα πουλερικά πληρούσαν το πρότυπο καθαρότητας του Clean Label Project, έναντι 25,7% των προϊόντων με ψάρια και θαλασσινά. «Κάθε προϊόν αυτής της μελέτης αγοράστηκε από καταστήματα λιανικής και καμία μάρκα δεν είχε κανέναν ρόλο στην επιλογή των προϊόντων, στη διενέργεια των ελέγχων ή στην ανάλυση των αποτελεσμάτων. Καμία μάρκα δεν είδε τα αποτελέσματα πριν από τη δημοσίευσή τους», δήλωσε η Χάμιλτον.

Γλυφοσάτη και φθαλικές ενώσεις

Παρότι οι γάτες είναι σαρκοφάγα ζώα, πολλοί κατασκευαστές προσθέτουν φυτικά προϊόντα στις τροφές για γάτες για τα αντιοξειδωτικά, τα μέταλλα και τις βιταμίνες τους. Εκτός αν καλλιεργούνται βιολογικά, τα φυτά αυτά μπορεί να έχουν εκτεθεί σε φυτοφάρμακα. Μια εθνική έκθεση διαπίστωσε ότι η συντριπτική πλειονότητα 100 δημοφιλών φρούτων και λαχανικών που εξετάστηκαν ήταν θετικά σε μεγάλη ποικιλία φυτοφαρμάκων.

Η έρευνα του Clean Label εξέτασε τη γλυφοσάτη, το ευρύτερα χρησιμοποιούμενο ζιζανιοκτόνο στη γεωργία. Ανιχνεύσιμα επίπεδα γλυφοσάτης εντοπίστηκαν στο 37% των προϊόντων, ενώ οι τροφές για γάτες που περιείχαν περισσότερα φυτικά συστατικά μεταξύ των 10 πρώτων συστατικών παρουσίαζαν υψηλότερα επίπεδα γλυφοσάτης.

Ο Διεθνής Οργανισμός Έρευνας για τον Καρκίνο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας ταξινόμησε το 2015 τη γλυφοσάτη ως «πιθανώς καρκινογόνα για τον άνθρωπο». Η Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος των ΗΠΑ διαφωνεί. «Κατά μέσο όρο, οι τροφές για γάτες με δύο φυτικά συστατικά μεταξύ των 10 πρώτων συστατικών της ετικέτας περιείχαν περίπου 40% περισσότερη γλυφοσάτη από μια παρόμοια τροφή με ένα φυτικό συστατικό. Οι τροφές για γάτες με πέντε φυτικά συστατικά περιείχαν σχεδόν τέσσερις φορές περισσότερη», δήλωσε η Χάμιλτον.

Ένα ακόμη «πολύ ανησυχητικό εύρημα» ήταν η ευρεία παρουσία του φθαλικού δι(2-αιθυλεξυλ)εστέρα, ή DEHP, μιας χημικής ουσίας που χρησιμοποιείται στα πλαστικά PVC και σε ορισμένα υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα και έχει συνδεθεί με καρκίνο, γενετικές ανωμαλίες και άλλα προβλήματα υγείας, δήλωσε ο Μπαμπάντι.

«Εντοπίστηκε περίπου στα μισά από τα προϊόντα που εξετάστηκαν, με τα υψηλότερα επίπεδα να καταγράφονται σε κονσέρβες και προϊόντα σε φακελάκια. Η μόλυνση με DEHP θα μπορούσε να συμβεί κατά την επεξεργασία των τροφίμων, μεταξύ άλλων μέσω της επαφής με σωληνώσεις PVC ή άλλο εξοπλισμό που χρησιμοποιείται στη γεωργία ή την επεξεργασία τροφίμων», δήλωσε.

«Είναι ενθαρρυντικό το γεγονός ότι αυτές οι επιβλαβείς δισφαινόλες, συμπεριλαμβανομένης της BPA, εντοπίστηκαν λιγότερο συχνά, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι τροφές για κατοικίδια μπορούν να παραχθούν και να συσκευαστούν χωρίς αυτές τις χημικές ουσίες που διαταράσσουν το ενδοκρινικό σύστημα», πρόσθεσε ο Μπαμπάντι.

Η έρευνα είχε και περιορισμούς. Κάθε προϊόν εξετάστηκε από μία μόνο παρτίδα. Ως εκ τούτου, η μελέτη δεν μπορούσε να καταγράψει διαφορές που ενδέχεται να εμφανίζονται μεταξύ διαφορετικών παρτίδων του ίδιου προϊόντος. «Οι μάρκες που πραγματοποιούν συστηματικά ελέγχους για ρύπους που προκαλούν ανησυχία τείνουν να παρουσιάζουν πιο σταθερά αποτελέσματα με την πάροδο του χρόνου», δήλωσε η Χάμιλτον. «Επιπλέον, η συγκεκριμένη μελέτη συγκρίνει τα επίπεδα ρύπων μεταξύ προϊόντων σε κάθε κατηγορία - υγρές, ξηρές και αποξηραμένες με αέρα ή μέσω κατάψυξης τροφές. Δεν καθορίζει εάν ένα συγκεκριμένο προϊόν θα προκαλέσει βλάβη σε μια γάτα».

Τι μπορούν να κάνουν οι ιδιοκτήτες κατοικίδιων

Αν η γάτα σας προτιμά τα θαλασσινά, εναλλάσσετε τη διατροφή της με κοτόπουλο ή άλλες πρωτεΐνες, ώστε να περιορίσετε την καθημερινή έκθεση στον υδράργυρο και το κάδμιο. Ωστόσο, διαβάζετε προσεκτικά τη λίστα των συστατικών, καθώς τροφές για γάτες που δεν περιέχουν το ψάρι στην ονομασία τους μπορεί να περιέχουν συστατικά από θαλασσινά και, ως εκ τούτου, υψηλότερα επίπεδα υδραργύρου και καδμίου.

Σύμφωνα με την έκθεση του Clean Label, οι υγρές ή αποξηραμένες με αέρα τροφές είναι προτιμότερες από τις ξηρές όσον αφορά τη χαμηλότερη έκθεση στον μόλυβδο, ενώ η αποφυγή τροφών που περιέχουν φυτικά συστατικά μεταξύ των 10 πρώτων συστατικών μπορεί να μειώσει την έκθεση σε φυτοφάρμακα.

Επιπλέον, μην βασίζεστε στο πρώτο συστατικό που αναγράφεται στην ετικέτα για να εκτιμήσετε την παρουσία τοξικών ουσιών. Σε περισσότερα από το ένα τρίτο των προϊόντων που εξετάστηκαν, αυτό δεν έδινε ολόκληρη την εικόνα, δήλωσε η Χάμιλτον. «Το πρώτο συστατικό στην ετικέτα μιας τροφής είναι συχνά το βασικότερο σημείο πώλησης, επειδή τα συστατικά αναγράφονται κατά βάρος», είπε. «Εξετάσαμε τα προϊόντα και διαπιστώσαμε ότι το πρώτο συστατικό δεν αποτελεί πάντα αξιόπιστη ένδειξη για το τι περιέχει η τροφή, ούτε προβλέπει ποιος ρύπος μπορεί να υπάρχει στα υψηλότερα επίπεδα».

Ένας λόγος είναι ότι οι κατασκευαστές δεν υποχρεούνται να αποκαλύπτουν ποιο μέρος ενός ψαριού ή άλλης πρωτεΐνης χρησιμοποιούν, δήλωσε η Χάμιλτον. Για παράδειγμα, ο άγριος σολομός μπορεί να ακούγεται πιο υγιεινός, όμως το συκώτι, τα νεφρά, τα έντερα, το κεφάλι και το δέρμα του αποθηκεύουν περισσότερους χημικούς ρύπους από το υπόλοιπο ψάρι.

«Ωστόσο, δεν έχετε ιδέα ποιο μέρος του ψαριού υπάρχει στην τροφή για τη γάτα σας», δήλωσε η Χάμιλτον. «Ο καλύτερος τρόπος για να γνωρίζετε τι περιέχει η τροφή της γάτας σας είναι να επικοινωνήσετε με τον κατασκευαστή και να διαπιστώσετε εάν ελέγχει την τροφή - και πόσο συχνά πραγματοποιεί αυτούς τους ελέγχους. Γιατί ακόμη κι αν σας έλεγαν ποιο μέρος του ψαριού χρησιμοποιούν, χωρίς ελέγχους δεν υπάρχει τρόπος να γνωρίζετε πραγματικά πόσο απαλλαγμένο από ρύπους είναι».

Οι ειδικοί συνιστούν επίσης στους καταναλωτές να επικοινωνούν με την εταιρεία που παρασκευάζει την αγαπημένη μάρκα τροφής της γάτας τους και να ρωτούν σχετικά με τους ελέγχους και τα πρότυπα ποιοτικού ελέγχου. «Οι ιδιοκτήτες κατοικίδιων θα πρέπει να αναλάβουν δράση και να ζητήσουν από τις μάρκες και τους λιανοπωλητές να διασφαλίσουν ότι τοξικές χημικές ουσίες και πλαστικά δεν κρύβονται στις τροφές για γάτες και στις συσκευασίες τους», δήλωσε ο Μπαμπάντι. «Τα κατοικίδια, ως μέλη των οικογενειών μας, αξίζουν τροφή απαλλαγμένη από τοξικές χημικές ουσίες».

Διαβάστε ακόμη

Θα μειωθούν οι τιμές στα καύσιμα την επόμενη εβδομάδα; Τι προβλέπουν οι Έλληνες πρατηριούχοι

Τι έδειξαν τα πρώτα αποτελέσματα στις τοξικολογικές εξετάσεις του Μαζωνάκη - Γιατί «καίνε» τη γιατρό

Λύθηκε το μυστήριο με τους «ανθρώπους-τυφλοπόντικες» στους υπονόμους της Νέας Υόρκης

«Δεν είχα χρόνο να σκεφτώ»: Ηρωικός άνδρας πιάνει στον αέρα παιδί που έπεσε από μπαλκόνι